Непал премьер-министрі Балендра Шах БҰҰ Бас Ассамблеясында сөйлеген сөзінде тамыз айында кемінде 1 400 адамның қаза табуына себеп болған алапат су тасқынының «тек жергілікті трагедия» емес, «бүкіл әлемге жасалған ескерту» екенін айтты. Ол әлем көшбасшыларына бұл ескертуге шынымен құлақ асып отыр ма деген сауал қойды.
Шах шамамен үш жыл бұрын БҰҰ Бас хатшысының Эверест тауының етегінде тұрып, жақындап келе жатқан климаттық апат туралы ескерткенін еске салды. Оның айтуынша, Непалдағы қауымдастықтар мен әлем ғалымдары бұл ескертудің негізді екенін дәлелдермен көрсеткенімен, үндеу «жеткілікті деңгейде ескерілмеді».
Непал басшысы сондай-ақ саяси көшбасшылардың бұл ескертулерге осал топтардың қажеттілігіне сай жылдам әрі ауқымды шаралармен жауап беруде салғырттық танытқанын айтты.
Шах климаттық қаржыландыру осал елдер шығу үшін жылдар жұмсайтын «жаңа бюрократиялық лабиринтке» айналмауға тиіс екенін атап өтті. Ол үй өртеніп жатқанда отбасынан алдымен 50 құжат толтыру талап етілмейтінін мысалға келтірді. Сондай-ақ Бас Ассамблеяны тек көмек көрсету, қалпына келтіру және қайта құру мәселелері бойынша ғана емес, «жауапкершілік, өтемақы және төзімділік» бағытында да әрекет етуге шақырды.
«Бұл жеке-дара апат емес»
АҚШ осы аптада Непалдың су тасқынынан кейінгі қалпына келтіру жұмыстарына 31 миллион доллар көлемінде жаңа көмек пакетін жариялады. Осылайша елге көрсетілген көмектің жалпы көлемі 36 миллион долларға жетті. Алайда бұл Непалға қажетті қаражаттың бір пайызынан да аз.
Непал сыртқы істер министрі Шишир Ханал БҰҰ-ның климат жөніндегі саммитінде сөйлеген сөзінде апаттан келген шығын 5 миллиард доллардан асқанын айтты. Бұл Непалдың жалпы ішкі өнімінің шамамен 15 пайызына және жылдық бюджетінің үштен біріне тең.
Ханал бұл жағдайды тек гуманитарлық төтенше жағдай ғана емес, сонымен қатар даму дағдарысы, климаттың өзгеруіне қарсы жаһандық іс-қимылдағы теңсіздікті көрсететін әділет дағдарысы және Непал қоғамы үшін экзистенциалды қауіп деп сипаттады.
